ABD ekonomisinden gelen güçlü büyüme ve istihdam sinyalleriyle Merkez Bankasının faiz artırımlarını öteleyeceği beklentisi yükselirken, dünya borsalarında dalgalı bir görünüm hakimiyetini koruyor. Açıklanan makroekonomik verilerin ardından New York ve Avrupa borsaları satıcılı seyrederken, Asya piyasaları teknoloji hisseleri öncülüğünde günü kazançla sürdürüyor.
ABD Ekonomisinden Güçlü Veriler ve Faiz Tahminleri
Yılın ikinci çeyreğinde yıllıklandırılmış bazda yüzde 2,2 büyüyen ABD ekonomisi, yüzde 1,5 düzeyindeki öncü projeksiyonları geride bıraktı. Eylülde özel sektör istihdamı 90 bin kişilik artışla piyasa tahminlerinin üzerine çıkarken, ağustos ayında kişisel tüketim harcamaları aylık yüzde 0,9 yükseldi, kişisel gelir artışı ise yüzde 0,2 seviyesinde kaldı.
Enflasyon tarafında Fed’in öncelikli göstergesi olan çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi, ağustosta aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 3 artış kaydetti. Temmuzda aylık yüzde 0,1, yıllık yüzde 3 artan endekse dair piyasa beklentisi aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 3,3 artış yönündeydi. Bu tablonun ardından para piyasalarında Fed’in ekim toplantısında faiz artırma ihtimali yüzde 70 seviyesinden yüzde 38’e geriledi.
Tahvil piyasasında satış baskısı sürerken, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 2007’den bu yana en yüksek seviye olan yüzde 5,31’i test etmesinin ardından yüzde 5,28’de dengelendi. Yüzde 5,65 ile 2002’den bu yana zirveyi gören 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,62 düzeyine çekildi. Dolar endeksi 101,7 ile 24 Haziran’dan bu yana en yüksek seviyesine tırmandı. Altının onsu yüzde 0,7 primle 4 bin 184 dolara ulaşırken, aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,4 gerileyerek 96,6 dolara indi.
Siyasi Açıklamalar ve Fed Tarafındaki Gelişmeler
ABD Başkanı Donald Trump, eski Fed başkanı Jerome Powell’ın Fed binaları yenileme projesindeki maliyet aşımı nedeniyle Yönetim Kurulu üyeliğinden istifa etmeye zorlanması gerektiğini bildirdi. Beyaz Saray’daki enerji zirvesinde konuşan Trump, Güney Kore’nin ABD’deki büyük enerji projelerine 200 milyar dolara kadar yatırım yapmayı planladığını duyurdu. Trump ayrıca dizel ihracatının yasaklanması seçeneğini değerlendirdiğini ancak bunun benzin fiyatları üzerinde olumsuz etkisinin olabileceğini belirtti.
Para politikasına ilişkin değerlendirmede bulunan Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, enflasyonun beş yılı aşkın bir süredir hedefin üzerinde seyrettiğine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
İş gücü piyasasındaki gücü korurken enflasyonu hedeflediğimiz seviyeye geri döndürme konusundaki kararlılığımı sürdürüyorum.
Öte yandan Fed, bankaların tabi tutulduğu stres testlerinin şeffaflığını ve kamuya karşı hesap verebilirliğini artırmanın yanı sıra sermaye gerekliliklerindeki dalgalanmayı azaltmayı amaçlayan düzenleme değişikliklerini nihai hale getirdi.
Dünya Borsalarında Son Durum
New York borsasında Dow Jones endeksi yüzde 0,86 ve S&P 500 endeksi yüzde 0,25 gerilerken, Nasdaq endeksi yüzde 0,24 artış gösterdi. Beklentileri aşan bilanço sonuçları açıklayan çip üreticisi Micron Technology’nin hisseleri seans sonrası işlemlerde yüzde 0,6 değer kazandı. ABD’de 30 yıl vadeli konut kredisi faizi ise geçen hafta yüzde 7,3’e ulaşarak Kasım 2023’ten bu yana en yüksek düzeye çıktı.
Avrupa borsaları artan enerji maliyetlerinin enflasyon baskısını artırmasıyla günü ekside tamamladı. Almanya’da eylül enflasyonu yıllık yüzde 3,3 ile Aralık 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine tırmandı. İngiltere ekonomisi ikinci çeyrekte çeyreklik yüzde 0,5, yıllık yüzde 1,4 büyüme gösterdi. Kapanışta FTSE 100 yüzde 0,29, DAX 40 yüzde 0,79, CAC 40 yüzde 0,89 ve FTSE MIB yüzde 0,84 kayıp yaşadı.
Asya tarafında ise Nikkei 225 endeksi yüzde 2,9 ve Kospi endeksi yüzde 1,2 prim yaptı. Güney Kore’nin ihracatı yarı iletken sevkiyatlarının desteğiyle eylülde yıllık bazda yüzde 83,5 yükseldi. Japonya’da imalat sanayi PMI 54,1 düzeyinde gerçekleşti. Çin ve Hong Kong piyasalarında resmi tatil sebebiyle işlem gerçekleştirilmedi.
Yurt İçi Piyasalar ve Günün Takvimi
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi önceki işlem gününü yüzde 2,79 düşüşle 11.947,18 puandan tamamladı. VİOP’ta ekim vadeli BIST 30 kontratı akşam seansında yüzde 0,66 geriledi. Güne 49,0360 seviyesinden başlayan Dolar/TL, dünü 49,0113 seviyesinde yatay tamamlamıştı. SPK, Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ’nin tasfiye sürecindeki fonlarında mutabakatı sağlanan katılma payı sahiplerine ara ödeme yapılacağını duyurdu.
Bugün piyasaların takip edeceği kritik veri akışı şu şekildedir:
10.00 Türkiye, eylül ayı imalat sanayi PMI
10.55 Almanya, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 Avro Bölgesi, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 İngiltere, BoE Başkanı Bailey’in konuşması
11.30 İngiltere, eylül ayı imalat sanayi PMI
12.00 Avro Bölgesi, ağustos ayı işsizlik oranı
14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri
15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları
15.30 ABD, haftalık süregelen işsizlik başvuruları
16.30 Avro Bölgesi, ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması
16.45 ABD, eylül ayı imalat sanayi PMI
17.00 ABD, eylül ayı ISM imalat sanayi PMI
